KCG (Knowledge Consortium of Gujarat - નોલેજ કોન્સોર્ટિયમ ઓફ
ગુજરાત) એ ગુજરાત
સરકારના શિક્ષણ વિભાગ દ્વારા ઉચ્ચ શિક્ષણ (Higher Education) ના ક્ષેત્રમાં
ગુણવત્તા, શ્રેષ્ઠતા અને નવીનતા લાવવા
માટે સ્થાપવામાં આવેલી એક મહત્વની સંસ્થા છે.
ગુજરાતની યુનિવર્સિટીઓ અને કોલેજોમાં વૈશ્વિક
સ્તરનું શિક્ષણ પૂરું પાડવાના ઉદ્દેશ્યથી આ સંસ્થાની સ્થાપના કરવામાં આવી છે. તે
ઉચ્ચ શિક્ષણમાં સુધારા, સંશોધન અને
સ્કીલ ડેવલપમેન્ટ માટે એક 'કેટેલિસ્ટ' (ઉત્પ્રેરક)
તરીકે કાર્ય કરે છે.
KCG ના મુખ્ય
કાર્યો, ઉદ્દેશ્યો અને તેની મહત્વની
યોજનાઓનો વિગતવાર પરિચય નીચે મુજબ છે:
૧. KCG ના મુખ્ય ઉદ્દેશ્યો (Objectives)
શૈક્ષણિક ગુણવત્તામાં સુધારો: રાજ્યની કોલેજો અને યુનિવર્સિટીઓમાં શિક્ષણનું
સ્તર ઊંચું લાવવું.
રોજગારક્ષમતા (Employability) વધારવી: વિદ્યાર્થીઓને માત્ર ડિગ્રી જ નહીં, પરંતુ ઉદ્યોગોની જરૂરિયાત મુજબની સ્કીલ્સ (કૌશલ્યો) શીખવવા.
સંશોધન (Research) ને પ્રોત્સાહન: ઉચ્ચ શિક્ષણમાં
નવા અને સમાજને ઉપયોગી સંશોધનો થાય તે માટે વાતાવરણ પૂરું પાડવું અને આર્થિક સહાય
કરવી.
અધ્યાપકોની તાલીમ: પ્રોફેસરો અને આચાર્યોને આધુનિક શિક્ષણ પદ્ધતિઓ અને વહીવટી
કુશળતા માટે તાલીમબદ્ધ કરવા.
૨. KCG દ્વારા ચલાવવામાં આવતી મુખ્ય યોજનાઓ અને કાર્યક્રમો
KCG ગુજરાતના
વિદ્યાર્થીઓ અને અધ્યાપકો માટે અનેક કલ્યાણકારી અને વિકાસલક્ષી પ્રોજેક્ટ્સ ચલાવે
છે, જેમાં મુખ્ય નીચે મુજબ છે:
ફિનિશિંગ સ્કૂલ (Finishing School): આ KCG નો ખૂબ જ
લોકપ્રિય પ્રોજેક્ટ છે. કોલેજના અંતિમ વર્ષના વિદ્યાર્થીઓમાં કોમ્યુનિકેશન સ્કીલ્સ, લાઈફ સ્કીલ્સ, ઇન્ટરવ્યુ
આપવાની કળા અને પર્સનાલિટી ડેવલપમેન્ટ વિકસાવવા માટે આ તાલીમ આપવામાં આવે છે, જેથી તેઓ સરળતાથી નોકરી મેળવી શકે.
શોધ (SHODH - Scheme of Developing High quality research): ગુજરાતની યુનિવર્સિટીઓમાં પૂર્ણ-સમય (Full-time) Ph.D. કરતા સંશોધકોને પ્રોત્સાહન
આપવા માટે આ યોજના હેઠળ દર મહિને સ્ટાઈપેન્ડ (આર્થિક સહાય) પૂરું પાડવામાં આવે છે.
સંધાન (SANDHAN - All Gujarat Integrated Classroom): આ ટેક્નોલોજી આધારિત પ્લેટફોર્મ છે, જેના દ્વારા રાજ્યની તમામ કોલેજોના વિદ્યાર્થીઓ ઘરે બેઠા કે
કોલેજમાં નિષ્ણાત અધ્યાપકોના વિડીયો લેક્ચર્સ અને ઈ-કન્ટેન્ટ (E-content) મેળવી શકે છે.
ઉદિશા (UDISHA) અને પ્લેસમેન્ટ સેલ: કોલેજોમાં વિદ્યાર્થીઓને કારકિર્દી માર્ગદર્શન (Career Counseling) આપવા અને મેગા પ્લેસમેન્ટ
કેમ્પનું આયોજન કરી તેમને સીધી રોજગારી અપાવવા માટે આ સેલ કાર્યરત છે.
AAA (Academic and Administrative Audit): કોલેજો અને
યુનિવર્સિટીઓનું શૈક્ષણિક અને વહીવટી મૂલ્યાંકન (Audit) કરવાનું કામ KCG
દ્વારા થાય છે.
સંસ્થાઓ ક્યાં નબળી છે અને ક્યાં સુધારાની જરૂર છે, તે આ ઓડિટ
દ્વારા નક્કી થાય છે.
રુસા (RUSA - Rashtriya Uchchatar Shiksha Abhiyan): ભારત સરકારની RUSA
ગ્રાન્ટનું
ગુજરાતમાં યોગ્ય અમલીકરણ થાય, ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર
ડેવલપ થાય અને ફંડનું યોગ્ય વિતરણ થાય તે જોવાની જવાબદારી KCG નિભાવે છે.
SSIP (Student Startup and Innovation Policy): વિદ્યાર્થીઓના નવા આઈડિયાઝને સ્ટાર્ટઅપમાં બદલવા માટે રાજ્ય
સરકારની નીતિને ઉચ્ચ શિક્ષણમાં લાગુ કરવામાં KCG મદદરૂપ થાય છે.
૩. ક્ષમતા નિર્માણ (Capacity Building)
વિદ્યાર્થીઓ ઉપરાંત, KCG કોલેજના અધ્યાપકો (Faculty Development Programs - FDP) અને આચાર્યો
માટે સતત તાલીમ શિબિરો યોજે છે. જેથી તેઓ નવી શિક્ષણ નીતિ (NEP 2020), નવી ટેક્નોલોજી અને નવા વિષયો સાથે અપડેટ રહી
શકે.
ટૂંકમાં કહીએ તો, ગુજરાતના ઉચ્ચ
શિક્ષણ વિભાગના 'થિંક ટેન્ક' અને 'એક્ઝિક્યુટિવ
બોડી' તરીકે KCG કાર્ય કરે છે, જેનું
કેન્દ્રબિંદુ વિદ્યાર્થીનો સર્વાંગી વિકાસ અને શિક્ષણની ગુણવત્તા છે.

Post a Comment